İçindekiler
Arsa Payı Nedir ve Neden Belirleyicidir?
634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu uyarınca Arsa Payı, arsanın kanunda belirtilen esasa göre bağımsız bölümlere tahsis edilen ortak mülkiyet payıdır. Kanuna göre arsa paylarının; bağımsız bölümlerin konum, büyüklük, kat, manzara ve kullanım amacı gibi unsurları gözetilerek değerleriyle orantılı şekilde tahsis edilmesi zorunludur.
Ancak geçmiş yıllarda yapılan müteahhitlik uygulamalarında çoğu zaman tüm dairelere eşit arsa payı yazılmış (örneğin 10 dairelik bir binada dükkana da bodrum kata da çatı katına da 1/10 arsa payı verilmesi), bu durum kentsel dönüşüm aşamasında büyük uyuşmazlıklara yol açmıştır.
Şerefiye Puanlama Kriterleri Nelerdir?
Aynı metrekareye sahip iki dairenin gerçek piyasa değeri hiçbir zaman eşit değildir. Şerefiye matrisinde şu ağırlık katsayıları kullanılır:
- Kat Seviyesi (+%5 ila +%25): Üst katlar genellikle daha fazla ışık, hava ve mahremiyet sunduğu için alt katlara göre daha değerlidir.
- Cephe Yönü (Güney / Doğu Avantajı): Güneş alan güney ve doğu cepheler kış aylarında ısı tasarrufu sağladığı için kuzey cephelere kıyasla %5-10 prim yapar.
- Manzara ve Önü Açıklık (+%10 ila +%35): Park, deniz, şehir veya geniş sokak cepheli daireler kör kuyu veya bitişik nizama bakan dairelerden belirgin şekilde ayrışır.
- Köşe Parsel Avantajı: İki yola cepheli köşe daireler daha geniş görüş açısına sahiptir.
Adil Bir Paylaşım Matrisi Nasıl Kurulur?
Müteahhit ve arsa sahipleri arasında dairelerin paylaşımı yapılırken yalnızca "kura" çekmek yerine; tüm bağımsız bölümlerin bağımsız bir değerleme uzmanı tarafından şerefiye puanları çıkarılmalı, hak sahiplerinin eski daire değerleri ile yeni daire değerleri arasındaki farklar nakit şerefiye denkleştirmesi (takas bedeli) ile eşitlenmelidir.
Sıkça Sorulan Sorular
Not: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık veya hukuki görüş niteliği taşımaz. Somut durumunuz için bir avukata başvurun.